header

Speleološka akcija ''Subra '99''

Početkom septembra 1999, Speleološki odsjek Beograda (S.O.B.), bio je naš gost. Tom prilikom je odradjena zanimljiva akcija u podzemlju Orjena, jedne od speleološki najzanimljivijih destinacija ovog dijela Evrope. Speleolozi su akciju odradili za desetak dana, pri čemu su istražena 3 objekta. Loše vrijeme je spriječilo da ova lista bude i duža. Smještaj im je obezbjedjen u našem planinarskom domu ''Za Vratlom'', za kojeg su gosti imali samo riječi hvale. Osim članova SOB-a u akcijama je učestvovao i ASAK (Akademski speleološko-alpinistički klub) iz Beograda i , naravno, članovi Alpinističko-speleološkog odsjeka ''Subre'', mada više kao vodiči. Vodje akcije su bili Milan Vitorović zvani Guza i Zoran Simić zvani Sima.

Zona koja je ovog puta ispitivana obuhvata jugoistočnu i jugozapadnu stranu Subre, gdje je i koncentracija speleoloških objekata najveća.

U prvim danima izvršeno je reviziono istraživanje Nikoline jame, smještene na kamenitom platou sa jugoistočne strane Subre, par koraka od markacije za vrh. Jama je prvi put istražena od strane SOM-a iz Splita, 1982 godine, kada je utvrdjena dubina od 180m. Novim mjerenjem utvrdjeno je da je dubina oko 160m (istini za volju, nije računato od najviše tačke sa koje se može spustiti u jamu, nego od sidrišta). Nedaleko odatle, na platou odmah ispod Vilinog gumna, istražen je novi speleološki objekat, koji je dobio ime ''Ženska jama'', jer ga je opremio i istražio ženski dio ekipe SOB-a.

Zadnji istraženi objekat je pećina Vjetrenica, smještena u jugozapadnom dijelu Subre, na dnu jedne poluzatrpane gutare. Pećinu su več 1993 godine djelimično istražili članovi ASOS-a, ali ih je tada u daljem istraživanju zaustavio jamski otvor, koji se ukazao na sedamdesetom metru pećinskog kanala. Pećina je dobila naziv Vjetrenica po veoma izraženom izlaznom strujanju vazduha.

Već na samom ulazu temperatura ni u najtoplijim ljetnjim mjesecima ne prelazi 4 stepena Celzijusa. Kada to spojimo sa mučnim provlačenjem kroz krivudav, uzak i vlažan pećinski kanal, težina poduhvata postaje jasna. Kanal se na nekoliko mjesta širi, poprimajuće gabarite manje pećinske dvorane, ali je najvećim dijelom u obilku uske pukotine kroz koju se prolazi krajnjim naporom. Na kraju ranije istraženog hodnika, nalazi se ulazak u vertikalu, koja je i bila predmet ovog istraživanja. U dvodnevnom radu i ona je savladana. Dno je na 80m dubine a formira ga sipar koji je očito zarušio donje djelove ove pukotinske jame.

Najzanimljiviji rezultat ove istraživačke akcije je ideja da iduće godine ''Subra'' na ovim terenima organizuje medjunarodni speleološki kamp, jer je očigledno da su svi prirodni preduslovi tu. Da li ćemo imati mogućnosti da ovaj predlog i ostvarimo, ostaje da se vidi.
(fotografije)

Dejan Tušup i Željko Starčević

design by INS